Milyonlarca kiracı ve ev sahibinin merakla beklediği Mart ayı kira artış oranı, Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanacak Şubat ayı enflasyon rakamlarıyla netlik kazanacak. Genellikle her ayın 3’ünde duyurulan enflasyon verileri, bu kez 3 Mart Pazar gününe denk gelmesi nedeniyle 4 Mart Pazartesi günü saat 10.00’da kamuoyuyla paylaşılacak. Bu oran, kira sözleşmesi yenilemelerinde esas alınacak tavan zammı belirleyecek.
Kira artış oranlarının hesaplanmasında, mevzuat gereği 12 aylık Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) ortalaması dikkate alınırken, konut kiralarında 2 Temmuz 2024 tarihine kadar devam eden %25’lik üst sınır uygulaması da önemini koruyor.
Mart Ayı Kira Zammı Ne Zaman Belli Olacak?
Mart ayında kira sözleşmesi yenileyecek olan kiracı ve ev sahipleri için kritik tarih, 4 Mart Pazartesi günü saat 10.00 olarak belirlenmiştir. Bu tarihte, TÜİK tarafından açıklanacak olan Şubat ayı enflasyon rakamları, özellikle 12 aylık TÜFE ortalaması, Mart ayı kira artış oranının nihai belirleyicisi olacaktır. Bu bilgi, milyonlarca vatandaşın bütçe planlaması için hayati önem taşımaktadır.
Kira Artış Oranı Nasıl Belirleniyor?
Kira artış oranlarının hesaplanması, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun ilgili maddeleri ve ek düzenlemeler çerçevesinde yapılmaktadır. Bu düzenlemeler, kiracı ve ev sahibi arasındaki dengeyi korumayı hedeflemektedir.
TÜFE mi, Yİ-ÜFE mi Esas Alınıyor?
Eskiden kira artış oranları hem Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) hem de Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi (Yİ-ÜFE) ortalamalarına göre belirlenebiliyordu. Ancak yasal düzenlemelerle birlikte, günümüzde kira artış oranlarında yalnızca 12 aylık TÜFE (Tüketici Fiyat Endeksi) ortalaması esas alınmaktadır. Bu durum, kiracıları üretici enflasyonundaki dalgalanmalardan korumayı amaçlamaktadır.
Konut Kiralarında %25 Sınırı Devam Ediyor mu?
Evet, konut kiraları için getirilen %25’lik kira artış oranı sınırı uygulaması belirli bir süre daha devam etmektedir. Bu özel düzenleme, 2 Temmuz 2023 ile 2 Temmuz 2024 tarihleri arasındaki dönemde yenilenen konut kira sözleşmeleri için geçerlidir. Buna göre:
- Eğer 12 aylık TÜFE ortalaması %25’in altında kalırsa, kira artışı bu düşük orana göre yapılır.
- Eğer 12 aylık TÜFE ortalaması %25’in üzerinde olursa, konut kiralarındaki artış en fazla %25 ile sınırlı tutulur.
Bu, özellikle yüksek enflasyon dönemlerinde kiracıları aşırı zamlardan korumak amacıyla getirilmiş geçici bir tedbirdir.
Mart Ayı Kira Zammı Hesaplama Örneği
Şubat 2024 itibarıyla açıklanan 12 aylık TÜFE ortalaması yüzde 54.72 olarak belirlenmiştir. Bu oran, Mart ayında kira sözleşmesini yenileyecek olanlar için referans noktasıdır. Hesaplama şu şekildedir:
- Mevcut Kira Bedeli: 10.000 TL
- 12 Aylık TÜFE Ortalaması (Şubat 2024): %54.72
- Hesaplama: 10.000 TL x (1 + 0.5472) = 15.472 TL
Bu durumda, mevcut kira bedeli 10.000 TL olan bir gayrimenkulün kira artışı sonrası bedeli, genel enflasyon oranına göre 15.472 TL olacaktır. Ancak, eğer bu bir konut kira sözleşmesi ise ve %25’lik sınırlama kapsamında kalıyorsa, kira artışı şu şekilde uygulanır:
- Mevcut Kira Bedeli: 10.000 TL
- %25 Kira Artış Sınırı: %25
- Hesaplama: 10.000 TL x (1 + 0.25) = 12.500 TL
Dolayısıyla, konut kiralarında artış tavanı 12.500 TL olacaktır. Bu ayrım, ticari gayrimenkuller ile konut kiraları arasındaki farkı net bir şekilde ortaya koymaktadır.
Kira Sözleşmesi Yenilemelerinde Dikkat Edilmesi Gerekenler
Kira sözleşmesi yenileme dönemlerinde hem ev sahiplerinin hem de kiracıların yasal haklarını ve yükümlülüklerini bilmeleri büyük önem taşır. Kira artış oranları konusunda yasal mevzuata uygun hareket etmek, olası anlaşmazlıkların önüne geçmek için esastır. Tarafların, sözleşmelerini yenilemeden önce güncel yasal düzenlemeleri ve TÜİK tarafından açıklanan resmi rakamları dikkatlice incelemeleri tavsiye edilir. Karşılıklı diyalog ve uzlaşma, sağlıklı bir kiralama ilişkisinin temelini oluşturur.
TÜİK Mart Ayı Kira Artış Oranı Ne Zaman Belli Olacak?
TÜİK Mart ayı kira artış oranı, 4 Mart Pazartesi günü saat 10.00’da açıklanacak olan Şubat ayı enflasyon rakamları ile netleşecektir.